Bọc răng sứ có bị lộ đường viền cổ răng không?

Bọc răng sứ có bị lộ đường viền cổ răng không

Có, nhưng không phải với mọi loại răng sứ và không phải với mọi kỹ thuật. Lộ viền cổ răng là hệ quả của ba nguyên nhân tách biệt nhau: sườn kim loại bên trong mão bị oxy hoá làm lợi sẫm màu, đường hoàn tất khi mài cùi đặt sai vị trí khiến ranh giới mão lộ ra, và lợi tụt theo thời gian để lộ phần cùi răng bên dưới. Ba nguyên nhân này cho ra ba biểu hiện khác nhau và ba cách xử lý khác nhau.

Điều đáng nói là cả ba đều phòng được. Nguyên nhân thứ nhất biến mất hoàn toàn nếu chọn sứ toàn phần. Nguyên nhân thứ hai phụ thuộc vào tay nghề bác sĩ và độ chính xác của bước lấy dấu. Nguyên nhân thứ ba phụ thuộc vào tình trạng nha chu của bạn trước khi bọc và cách bạn chăm sóc sau đó.

Bác sĩ tại Nha khoa Hiếu Minh nói thẳng với khách hàng ở Đại Kim, Định Công và Linh Đàm rằng nếu bạn chọn mão sườn kim loại cho răng cửa, khả năng thấy vệt xám ở cổ răng sau ba đến năm năm là cao. Đó không phải lỗi kỹ thuật mà là đặc tính vật liệu. Bài viết này giải thích để bạn biết trước, chọn đúng ngay từ đầu, thay vì phát hiện ra khi đã gắn cố định.

Nguyên nhân thứ nhất: sườn kim loại bị oxy hoá

Đây là nguyên nhân phổ biến nhất và cũng dễ nhận biết nhất. Mão sứ kim loại có lớp sườn hợp kim bên trong. Phần cổ mão tiếp xúc liên tục với nước bọt, thức ăn có tính axit và vi khuẩn. Theo thời gian, bề mặt hợp kim oxy hoá và giải phóng ion kim loại. Các ion này thấm vào mô lợi mỏng bao quanh cổ răng, để lại vệt xám hoặc xanh đen chạy dọc viền lợi.

Đặc điểm nhận diện: vệt màu nằm trên chính mô lợi chứ không phải trên răng, lợi vẫn ôm khít mão, và màu đậm dần theo năm tháng. Bạn thường phát hiện vào năm thứ ba đến năm thứ năm, rõ nhất khi cười lớn.

Có thể xử lý được không? Không thể tẩy hay đánh bóng cho hết, vì màu nằm trong mô chứ không phải bám trên bề mặt. Cách duy nhất là tháo mão cũ, làm sạch cùi, và thay bằng mão sứ toàn phần. Trong một số trường hợp lợi đã nhiễm sắc sâu, bác sĩ có thể phối hợp thêm Laser Diode để xử lý phần lợi sẫm màu.

Cách phòng: chọn dòng không có kim loại. Trong bảng giá phòng khám, mốc bắt đầu là Zirconia 4.000.000đ và Venus 4.000.000đ, bảo hành 8 năm. Với răng cửa, các dòng Cercon 5.000.000đ và Emax 7.000.000đ cho độ trong sát răng thật hơn nữa.

Nguyên nhân thứ hai: đường hoàn tất mài sai vị trí

Đường hoàn tất là ranh giới nơi mão sứ kết thúc và mô răng thật bắt đầu. Bác sĩ mài cùi răng tạo ra một đường bờ, mão sứ sẽ ôm khít vào đó. Vị trí của đường bờ này quyết định rất nhiều đến thẩm mỹ lâu dài.

Nếu đường hoàn tất đặt quá cao, tức là nằm trên lợi và lộ ra ngoài, bạn sẽ thấy một vạch ranh giới giữa mão và răng thật ngay từ ngày đầu. Nếu đặt quá sâu dưới lợi, mô lợi bị xâm phạm khoảng sinh học, dẫn đến viêm mạn tính rồi tụt lợi — cuối cùng vẫn lộ viền, chỉ là muộn hơn vài năm. Vị trí đúng thường là ngang lợi hoặc dưới bờ lợi khoảng nửa milimet, tuỳ vị trí răng và độ dày mô lợi.

Sai sót thứ hai ở bước này là mão không khít. Khe hở dù chỉ vài chục micromet cũng đủ để mảng bám tích tụ, gây viêm lợi, đổi màu ở ranh giới và về lâu dài là sâu răng dưới mão. Đây là lý do phòng khám dùng máy quét dấu kỹ thuật số iTero thay vì lấy dấu bằng vật liệu truyền thống, và có labo kỹ thuật số tích hợp tại chỗ để bác sĩ và kỹ thuật viên trao đổi trực tiếp khi cần chỉnh sửa.

Dấu hiệu nhận biết đường hoàn tất có vấn đề: giắt thức ăn dai dẳng ở cổ răng, chỉ nha khoa bị xơ khi kéo qua, lợi vùng đó chảy máu khi chải trong khi các răng khác thì không.

Nguyên nhân thứ ba: lợi tụt theo thời gian

Đây là nguyên nhân ít liên quan đến răng sứ nhất nhưng lại hay bị đổ lỗi cho răng sứ. Lợi tụt là quá trình mô lợi rút xuống để lộ phần cổ và chân răng. Khi bạn có mão sứ, phần lộ ra chính là cùi răng thật đã mài — thường sẫm màu hơn mão hoặc, nếu răng đã điều trị tuỷ, có thể xám hẳn. Kết quả là một vạch màu khác biệt hiện ra ở cổ răng.

Nguyên nhân gây tụt lợi gồm viêm nha chu không được điều trị, chải răng quá mạnh theo chiều ngang, hút thuốc lá, nghiến răng, và cơ địa lợi mỏng. Không có loại răng sứ nào ngăn được tụt lợi.

Loại lộ viền	Biểu hiện	Xử lý
Do sườn kim loại	Vệt xám trên mô lợi, đậm dần	Thay bằng sứ toàn phần
Do đường hoàn tất	Vạch ranh giới rõ, giắt thức ăn	Làm lại mão, chỉnh đường bờ
Do tụt lợi	Lộ cùi răng sẫm màu, ê buốt	Điều trị nha chu, cân nhắc ghép lợi

Hình dưới là hình ảnh trước và sau khi làm phục hình răng sứ tại Nha khoa Hiếu Minh, cho thấy sự khác biệt ở vùng cổ răng và viền lợi.

Chọn vật liệu nào để không lo lộ viền

Nguyên tắc đơn giản: không có kim loại thì không có oxy hoá. Bảng dưới là các dòng sứ toàn phần trong bảng giá phòng khám, tính mỗi răng.

Dòng sứ toàn phần	Giá mỗi răng	Bảo hành
Zirconia	4.000.000đ	8 năm
Cercon	5.000.000đ	10 năm
Cercon HT	6.500.000đ	10 năm
Emax	7.000.000đ	12 năm
Nacera	8.500.000đ	12 năm
Lava Plus	8.500.000đ	12 năm
Orodent Bleach	11.500.000đ	15 năm

Với răng cửa, Emax cho độ trong gần răng thật nhất nhưng chịu lực kém hơn Zirconia, nên không dùng cho răng hàm hay người nghiến răng. Zirconia bền hơn, hợp cho cả hai vùng. Cercon HT là phương án dung hoà.

Một lựa chọn khác cho răng cửa còn chắc là dán sứ Veneer từ 8.500.000đ, bảo hành 15 năm. Veneer chỉ dán mặt ngoài, đường hoàn tất thường nằm trên lợi nên hoàn toàn không có vấn đề với viền lợi — đổi lại yêu cầu răng phải đủ điều kiện về hình thể và độ chắc.

Chuẩn bị trước khi bọc để giữ viền lợi đẹp lâu dài

Bước không được bỏ qua là điều trị nha chu trước khi mài cùi. Nếu lợi đang viêm, bờ lợi sẽ sưng lên và bác sĩ sẽ lấy dấu ở một vị trí lợi không thật. Sau khi hết viêm, lợi xẹp về đúng chỗ, và mão vừa gắn bỗng lộ ra một khoảng hở ở cổ răng. Cạo vôi, xử lý túi lợi, chờ mô ổn định hai đến bốn tuần rồi mới bắt đầu là trình tự đúng.

Bước thứ hai là xử lý sâu răng và tuỷ. Chi phí điều trị tuỷ tại phòng khám là 800.000đ với răng cửa, 1.000.000đ với răng hàm nhỏ, 1.500.000đ với răng hàm lớn. Bỏ qua bước này để tiết kiệm thường dẫn tới việc phải tháo mão sau vài tháng.

Sau khi gắn mão, việc giữ viền lợi phụ thuộc vào bạn: chải răng xoay tròn hoặc rung nhẹ thay vì kéo ngang, dùng chỉ nha khoa hoặc tăm nước mỗi ngày, cạo vôi sáu tháng một lần, bỏ thuốc lá nếu có. Máy tăm nước tại phòng khám có giá 1.200.000đ. Ảnh dưới là nụ cười đều đẹp sau khi hoàn tất răng sứ thẩm mỹ, phần viền lợi ôm khít và không có vệt sẫm màu.

Phòng khám thăm khám và tư vấn miễn phí, có camera nội soi trong miệng để bạn nhìn trực tiếp tình trạng viền lợi của mình trên màn hình trước khi quyết định. Địa chỉ: Tầng 1-2, LK3-10, khu nhà ở thấp tầng TT1, Khu đô thị mới Kim Văn — Kim Lũ, phường Đại Kim, quận Hoàng Mai, Hà Nội. Hotline 0354 655 688. Xem thêm tại trang bọc răng sứ và bảng giá.