Kem đánh răng làm trắng có hiệu quả thật không?

Kem làm trắng làm được gì và không làm được gì

Kem đánh răng làm trắng có tác dụng, nhưng tác dụng đó khác với điều đa số người mua kỳ vọng. Chúng hoạt động chủ yếu bằng hai cơ chế: hạt mài mòn nhẹ chà đi lớp vết ố bám trên bề mặt men răng, và một số loại có chất hoá học giúp phá vỡ liên kết của phân tử màu bám ngoài.

Điều chúng không làm được là thay đổi màu gốc của răng. Màu răng bạn nhìn thấy phần lớn đến từ lớp ngà bên dưới, được nhìn xuyên qua men răng bán trong suốt. Kem đánh răng nằm trong miệng chưa tới hai phút mỗi lần, không thấm qua men vào ngà, nên không có cách nào tác động tới lớp màu bên trong.

Hệ quả thực tế: nếu răng bạn ố vàng do cà phê, trà, thuốc lá thì kem làm trắng dùng đều đặn vài tuần có thể giúp răng sáng lên một chút, trở về đúng màu thật của nó. Nếu răng bạn vốn có màu ngà vàng tự nhiên, hoặc nhiễm màu từ bên trong, thì dùng bao nhiêu kem cũng không đổi được.

Đây là lý do nhiều người dùng hết vài tuýp kem mà thấy "không ăn thua". Sản phẩm không lừa dối, chỉ là nó giải quyết một vấn đề khác với vấn đề bạn đang có.

Phân biệt nhiễm màu ngoại sinh và nội sinh

Đây là phân biệt quan trọng nhất để biết bạn cần gì.

Nhiễm màu ngoại sinh là vết bám tích tụ trên bề mặt men răng từ thức ăn và đồ uống: cà phê, trà đặc, rượu vang đỏ, nước ngọt sẫm màu, nước tương, cà ri, và đặc biệt là thuốc lá. Loại này có màu nâu vàng hoặc nâu xám, thường đậm hơn ở gần viền lợi và mặt trong răng. Kem làm trắng và lấy cao răng xử lý được nhóm này.

Nhiễm màu nội sinh nằm trong cấu trúc răng. Nguyên nhân gồm: màu ngà tự nhiên đậm do di truyền, tuổi tác làm men mỏng dần và lộ ngà nhiều hơn, nhiễm tetracycline trong giai đoạn hình thành răng, nhiễm fluor quá mức tạo đốm trắng đục hoặc nâu, và răng đã chết tuỷ chuyển màu xám. Nhóm này không phản ứng với kem đánh răng ở bất kỳ mức độ nào.

Cách tự phân biệt tương đối: nếu răng đổi màu đều toàn hàm và mặt trong sạch hơn mặt ngoài, khả năng cao là ngoại sinh. Nếu một chiếc răng riêng lẻ đậm màu hơn hẳn, hoặc có dải màu ngang thân răng, hoặc bạn có màu răng như vậy từ nhỏ, thì là nội sinh.

Bác sĩ xác định chính xác bằng cách khám kết hợp so màu, và có thể cho bạn xem hình ảnh phóng to trên màn hình để thấy rõ vết ố nằm trên hay trong men răng.

Rủi ro ít được nói tới: mài mòn men răng

Kem làm trắng đạt hiệu quả lấy vết ố nhờ độ mài mòn cao hơn kem thường. Đây cũng là điểm cần cẩn thận.

Men răng không tái tạo. Dùng kem mài mòn mạnh nhiều lần trong ngày, chải với lực mạnh và bàn chải lông cứng, kéo dài nhiều năm — tổ hợp này làm mòn men, đặc biệt ở vùng cổ răng nơi men vốn mỏng nhất. Kết quả trớ trêu: men mỏng đi thì ngà vàng bên dưới lộ ra nhiều hơn, và răng trông vàng hơn trước.

Dấu hiệu bạn đang chải quá mạnh hoặc dùng kem quá mài mòn: ê buốt khi uống nước lạnh, thấy khấc lõm ở vùng cổ răng sát lợi, lợi tụt dần để lộ chân răng. Khi đã lộ ngà ở cổ răng, chi phí hàn cổ răng là 200.000đ mỗi răng, và nếu tiếp tục thói quen cũ thì miếng hàn cũng mòn theo.

Cách dùng hợp lý: chọn kem làm trắng có chứa fluor, dùng xen kẽ với kem thường thay vì dùng liên tục cả ngày, chải bằng bàn chải lông mềm với lực nhẹ theo chuyển động xoay tròn, không chải ngay sau khi ăn đồ chua vì lúc đó men đang mềm tạm thời — chờ khoảng 30 phút.

Còn một loại sản phẩm cần cảnh giác: các công thức tự chế lan truyền trên mạng như baking soda trộn chanh, than hoạt tính thô, giấm táo. Chúng làm sáng nhanh vì mài mòn mạnh hoặc do axit ăn mòn men, và cái giá phải trả không hoàn lại được.

So sánh các phương án làm trắng răng

Bảng dưới giúp bạn định vị lựa chọn theo tình trạng và ngân sách.

Phương án	Cơ chế	Chi phí tại phòng khám	Hiệu quả với nhiễm màu ngoại sinh	Hiệu quả với nhiễm màu nội sinh
Kem đánh răng làm trắng	Mài mòn nhẹ bề mặt	Mua ngoài, phòng khám không cung cấp	Nhẹ, cần vài tuần	Không
Tẩy trắng tại nhà theo máng	Thuốc tẩy nồng độ thấp, đeo nhiều ngày	1.500.000đ	Tốt	Có, mức độ tuỳ trường hợp
Tẩy trắng tại phòng khám	Thuốc tẩy nồng độ cao kết hợp đèn	2.500.000đ	Tốt	Có, nhanh hơn
Kết hợp phòng khám và tại nhà	Tẩy tại chỗ rồi duy trì bằng máng	3.500.000đ	Tốt nhất trong ba mức	Tốt nhất trong ba mức
Dán sứ Veneer Emax	Phủ mặt ngoài răng	8.500.000đ mỗi răng	Che hoàn toàn	Che hoàn toàn
Bọc răng sứ Zirconia	Thay lớp phủ toàn bộ thân răng	4.000.000đ mỗi răng	Che hoàn toàn	Che hoàn toàn

Một lời khuyên thẳng: đừng nhảy ngay sang bọc sứ chỉ vì răng ố vàng. Bọc sứ đòi hỏi mài đi men răng thật và không lấy lại được. Với răng còn nguyên vẹn và chỉ có vấn đề về màu, tẩy trắng là lựa chọn bảo tồn và rẻ hơn nhiều lần. Xem thêm ở trang tẩy trắng răng và bọc răng sứ.

Trước khi tẩy trắng: những việc bắt buộc phải làm

Tẩy trắng không phải thủ thuật muốn làm lúc nào cũng được. Có vài điều kiện cần kiểm tra trước, và bỏ qua chúng dẫn tới kết quả kém hoặc đau đớn không cần thiết.

Thứ nhất, phải xử lý sâu răng trước. Thuốc tẩy thấm qua lỗ sâu vào tuỷ gây đau dữ dội. Trám một lỗ sâu nhỏ tốn 150.000đ, rẻ hơn nhiều so với hậu quả nếu bỏ qua.

Thứ hai, phải lấy sạch cao răng và điều trị viêm lợi. Thuốc tẩy tiếp xúc với lợi đang viêm gây rát và loét. Ngoài ra, lấy cao răng đôi khi đã giải quyết được phần lớn vấn đề màu sắc mà bạn tưởng là cần tẩy.

Thứ ba, cần biết bạn có mão sứ, miếng trám thẩm mỹ hay Veneer ở vùng răng cửa hay không. Vật liệu nhân tạo không đổi màu theo thuốc tẩy. Nếu tẩy trắng răng thật, các phục hình cũ sẽ trở nên sẫm hơn so với xung quanh và bạn có thể phải làm lại chúng — chi phí này nên tính vào ngay từ đầu.

Thứ tư, đánh giá độ nhạy cảm ngà. Người vốn hay ê buốt cần dùng gel chống ê trước và trong quá trình tẩy, hoặc chọn phương án tại nhà với nồng độ thấp hơn để giảm khó chịu.

Buổi khám và tư vấn tại phòng khám là miễn phí, gồm cả kiểm tra sức khoẻ tổng quát trước thủ thuật. Hình dưới là điều dưỡng đang kiểm tra chỉ số sức khoẻ và trao đổi với khách hàng.

Giữ răng sáng sau khi đã làm trắng

Dù bạn dùng kem hay tẩy trắng chuyên nghiệp, màu răng sẽ trở lại nếu thói quen không đổi. Đây là phần quyết định bạn giữ được kết quả một năm hay ba tháng.

Bốn mươi tám giờ đầu sau tẩy trắng là giai đoạn nhạy cảm nhất: men răng tạm thời tăng khả năng ngấm màu. Trong khoảng này nên tránh hoàn toàn cà phê, trà, nước ngọt sẫm, rượu vang đỏ, nước tương, cà ri, sốt cà chua và thuốc lá. Ăn đồ nhạt màu như cơm trắng, thịt gà, cá, sữa, chuối.

Về lâu dài: uống cà phê và trà bằng ống hút để giảm tiếp xúc với mặt ngoài răng cửa, súc miệng bằng nước lọc ngay sau khi uống đồ sẫm màu, không hút thuốc. Thuốc lá là yếu tố phá kết quả nhanh nhất, không có sản phẩm nào bù lại được.

Dùng chỉ nha khoa hằng ngày, và máy tăm nước với giá 1.200.000đ là hỗ trợ tốt nếu bạn có mão sứ hoặc đang niềng. Lấy cao răng định kỳ mỗi 6 tháng giúp giữ vết ố không tích tụ trở lại.

Nếu chọn gói kết hợp 3.500.000đ, bạn giữ được máng tẩy tại nhà để duy trì. Cách này thường bền hơn so với chỉ tẩy một lần tại phòng khám.

Nha khoa Hiếu Minh — Tầng 1-2, LK3-10, khu nhà ở thấp tầng TT1, Khu đô thị mới Kim Văn — Kim Lũ, phường Đại Kim, quận Hoàng Mai, Hà Nội, gần Định Công, Linh Đàm và Thanh Xuân. Gọi 0354 655 688 để đặt lịch, hoặc xem trang liên hệ.