Răng bị gãy ngang thân còn cứu được không và đường gãy nằm ở đâu thì phải nhổ

Đường gãy nằm ở đâu quyết định răng có giữ được không

Ranh giới quyết định là mào xương ổ răng. Nếu chỗ gãy còn nằm trên viền lợi hoặc chỉ chớm dưới lợi một chút mà vẫn trên mào xương, gần như luôn còn cách phục hồi. Nếu đường gãy chạy xuống dưới mào xương, khả năng giữ răng giảm mạnh, và nếu gãy dọc chẻ đôi chân răng thì câu trả lời là phải nhổ.

Lý do rất cơ học. Để làm được bất kỳ phục hình nào, bác sĩ cần một vành mô răng lành cao khoảng 1,5 đến 2 mm ôm quanh chu vi phần chân còn lại. Vành mô này giữ cho mão sứ không bị bung khi nhai, phân tán lực xuống chân răng thay vì tập trung vào một điểm. Không có nó thì mão sứ chỉ là cái nắp đậy lên một ống rỗng, và nó sẽ bung ra trong vài tháng.

Bên cạnh đó là yêu cầu về khoảng sinh học, tức khoảng cách tự nhiên giữa mép phục hình và mào xương ổ. Nếu mép phục hình lấn vào khoảng này, lợi sẽ viêm mạn tính, chảy máu khi chải, tụt dần và cuối cùng vẫn mất răng, chỉ là chậm hơn vài năm.

Một yếu tố nữa là tình trạng chân răng. Chân răng phải đủ dài, không nứt dọc, không tiêu ngót và mô nha chu quanh nó phải khỏe. Một chân răng đã lung lay do viêm nha chu thì dù đường gãy nằm cao vẫn không đáng để đầu tư phục hồi, vì nền móng không giữ được.

Việc cần làm trong 30 phút đầu sau khi gãy

Nếu mảnh thân răng gãy rời ra, hãy giữ lại. Nhặt bằng cách cầm ở phần thân, không chạm vào bề mặt gãy, rửa nhẹ dưới nước sạch và ngâm trong sữa tươi hoặc nước muối sinh lý. Không bọc khăn giấy khô vì mảnh răng khô sẽ mất khả năng dán lại. Trong một số ca răng cửa gãy mảnh lớn, bác sĩ có thể dán lại chính mảnh răng thật bằng keo dán chuyên dụng, cho kết quả thẩm mỹ tốt hơn mọi vật liệu nhân tạo.

Nếu chảy máu, cắn gạc sạch 15 đến 20 phút. Nếu răng còn nguyên nhưng lung lay do va đập, không lắc, không thử ấn lại bằng tay và tuyệt đối không nhai bên đó. Chườm lạnh ngoài má giảm sưng.

Đau nhiều và nhạy cảm buốt khi hít không khí lạnh là dấu hiệu tủy đã lộ, cần xử trí trong ngày chứ không chờ. Tủy lộ ra ngoài môi trường miệng chỉ mất vài giờ đến vài ngày là nhiễm khuẩn, và khi đó lựa chọn giữ tủy sống không còn nữa.

Điều không nên làm: tự đắp thuốc lên chỗ gãy, tự uống kháng sinh không kê đơn, hoặc chờ xem có tự đỡ không. Răng gãy hở tủy không tự lành, và mỗi ngày trì hoãn làm phương án phục hồi hẹp lại. Gọi phòng khám ngay để được sắp lịch trong ngày qua số 0354 655 688.

Chụp phim và soi trực tiếp trước khi kết luận

Không ai kết luận được răng có cứu được hay không nếu chỉ nhìn bằng mắt thường. Bước bắt buộc là chụp phim để thấy đường gãy chạy tới đâu, chân răng có nứt không, và mô quanh chóp có tổn thương từ trước hay không.

Có những ca nhìn bên ngoài rất nặng, thân răng vỡ gần hết, nhưng phim cho thấy chân răng dài và nguyên vẹn nên phục hồi được. Ngược lại có ca chỉ mẻ một góc nhỏ nhìn không đáng lo, phim lại cho thấy đường nứt chạy dọc xuống chân, và đó là ca phải nhổ. Đây là lý do đánh giá bằng cảm quan luôn sai lệch theo cả hai hướng.

Với các ca có nghi ngờ nứt dọc chân răng hoặc cần đánh giá tương quan ba chiều giữa đường gãy và xương ổ, phim X-quang CBCT 3D Cone Beam cho hình ảnh rõ hơn phim thường. Camera nội soi trong miệng bổ sung phần mà phim không thấy được: màu sắc mô tủy lộ ra, đường nứt li ti trên bề mặt men, và mức tụt lợi quanh vùng gãy. Bạn nhìn thấy trực tiếp trên màn hình cùng lúc với bác sĩ, nên quyết định giữ hay nhổ không còn là chuyện phải tin lời người khác.

Bác sĩ cũng kiểm tra độ lung lay, gõ dọc gõ ngang để đánh giá phản ứng của dây chằng, và thử tủy để biết tủy còn sống hay đã hoại tử. Tổng hợp các dữ liệu này mới ra được phương án.

Các phương án phục hồi và chi phí

Bảng dưới liệt kê hướng xử lý theo vị trí đường gãy, kèm mức chi phí đang áp dụng tại phòng khám.

Tình huống	Hướng xử lý	Chi phí tham khảo
Mẻ nhỏ, chưa lộ tủy	Trám composite hoặc hàn thẩm mỹ	150.000đ đến 500.000đ
Gãy lộ tủy, đường gãy trên lợi	Điều trị tủy, đặt chốt, bọc mão sứ	Tủy 800.000đ đến 1.500.000đ, chốt 500.000đ đến 800.000đ, mão sứ từ 1.000.000đ
Gãy sát viền lợi	Kéo chân răng lên hoặc chỉnh viền lợi rồi bọc sứ	Tùy phương án, cần đánh giá riêng
Gãy dưới mào xương ổ	Nhổ chân răng, trồng lại	Nhổ 300.000đ đến 1.000.000đ, Implant từ 10.000.000đ
Nứt dọc chân răng	Nhổ, không có cách giữ	Nhổ 500.000đ đến 1.000.000đ

Về chốt, chốt kim loại giá 500.000đ và chốt thạch anh 800.000đ. Chốt thạch anh có độ đàn hồi gần với ngà răng hơn nên phân tán lực tốt hơn, thường được ưu tiên cho răng cửa. Chốt không làm răng chắc thêm như nhiều người tưởng, vai trò của nó chỉ là giữ phần vật liệu tái tạo thân răng.

Điều trị tủy được thực hiện dưới gây tê, và bước gây tê được làm chậm, tê bề mặt trước khi tiêm để giảm cảm giác châm kim. Nhiều người trì hoãn đi khám răng gãy vì sợ đau ở đúng bước này.

Nếu buộc phải nhổ thì trồng lại bằng cách nào

Khi chân răng không giữ được, việc quan trọng là không để khoảng trống quá lâu. Xương ổ răng ở vùng mất răng tiêu dần theo thời gian, và càng để lâu thì việc trồng lại càng phức tạp và tốn kém vì phải ghép thêm xương.

Cấy ghép Implant là phương án phục hồi gần với răng thật nhất vì trụ titan thay thế chân răng và truyền lực nhai xuống xương, giữ cho xương không tiêu. Các mức trụ tại phòng khám gồm Biotem Hàn Quốc 10.000.000đ, Osstem Hàn Quốc 13.000.000đ, Osstem Hiossen Mỹ 15.000.000đ, Dentium Hàn Quốc 18.000.000đ, Neodent Straumann Thụy Sĩ 25.000.000đ, Straumann Active Thụy Sĩ 40.000.000đ và Nobel Active Mỹ 40.000.000đ. Nếu xương đã tiêu, chi phí ghép bột xương là 6.000.000đ và ghép màng xương 3.000.000đ. Chi tiết tại trang trồng răng Implant.

Với trường hợp răng cửa gãy phải nhổ, kỹ thuật cấy tức thì đặt trụ ngay vào ổ răng vừa nhổ giúp giữ đường viền lợi và rút ngắn thời gian. Không phải ca nào cũng làm được, điều kiện là ổ răng không nhiễm trùng cấp và xương quanh còn đủ.

Phương án chi phí thấp hơn là hàm giả tháo lắp, dải giá 500.000đ đến 12.000.000đ tùy loại và số răng, xem tại trang trồng răng giả tháo lắp. Phương án này không ngăn được tiêu xương nhưng phù hợp khi điều kiện sức khỏe hoặc tài chính chưa cho phép cấy ghép.

Đặt lịch xử trí trong ngày tại Nha khoa Hiếu Minh

Răng gãy ngang thân thuộc nhóm cần xử trí sớm, nên phòng khám ưu tiên sắp lịch trong ngày cho các ca này. Việc cần làm ngay không phải là làm đẹp lại chiếc răng, mà là kiểm soát tủy và bảo vệ phần chân còn lại khỏi nhiễm khuẩn. Phần thẩm mỹ luôn có thể hoàn thiện ở các buổi sau.

Các ca chấn thương răng tại phòng khám do đội ngũ gồm Ths.Bs Đàm Trọng Hiếu, Giám đốc chuyên môn công tác tại Viện Răng Hàm Mặt Trung ương với gần 20 năm kinh nghiệm, cùng Bs. Lê Ngọc Ánh và Bs. Nguyễn Khánh Huyền phụ trách. Thông tin đầy đủ tại trang đội ngũ bác sĩ.

Thăm khám và tư vấn miễn phí, phòng khám có hỗ trợ trả góp 0% lãi suất cho Implant nếu phải trồng lại. Nha khoa Hiếu Minh ở Tầng 1-2, LK3-10, khu nhà ở thấp tầng TT1, Khu đô thị mới Kim Văn Kim Lũ, phường Đại Kim, quận Hoàng Mai, Hà Nội, gần Định Công, Linh Đàm, Thanh Xuân và Giáp Bát. Giờ mở cửa 8:30 đến 19:30 từ Thứ 2 đến Thứ 7 và 8:30 đến 18:00 Chủ nhật, nghỉ trưa 12:00 đến 14:00. Hotline 0354 655 688 hoặc trang liên hệ.