Thuốc tê nha khoa có tác dụng trong bao lâu và vì sao có người tê lâu hơn

Bao lâu là bình thường: khoảng thời gian theo từng kỹ thuật

Thuốc tê nha khoa hoạt động bằng cách chặn dẫn truyền tín hiệu đau trên sợi thần kinh tại vị trí tiêm. Tác dụng bắt đầu sau vài phút và mất dần khi thuốc được máu cuốn đi và chuyển hoá. Thời gian này khác nhau đáng kể tuỳ cách tiêm.

Gây tê tại chỗ ở hàm trên, kiểu tiêm ngấm vào vùng chóp răng, thường làm mất cảm giác vùng răng và lợi trong khoảng một đến ba giờ. Vùng tê nhỏ, thường chỉ vài răng và phần môi trên tương ứng.

Gây tê vùng ở hàm dưới thì khác. Kỹ thuật này tiêm gần nơi dây thần kinh xương ổ răng dưới đi vào xương hàm, chặn cả một đường thần kinh chứ không chỉ một vùng nhỏ. Kết quả là mất cảm giác cả nửa hàm dưới, nửa môi dưới, cằm và một phần lưỡi. Thời gian tê ở đây kéo dài hơn, thường ba đến năm giờ, và không hiếm ca kéo tới sáu hoặc bảy giờ.

Một yếu tố nữa là thuốc co mạch đi kèm. Thuốc co mạch làm mạch máu vùng tiêm co lại, giữ thuốc tê ở lại lâu hơn, đồng thời giảm chảy máu trong thủ thuật. Thuốc tê có co mạch cho thời gian tê dài hơn rõ rệt so với loại không có.

Nếu bạn cần biết chính xác dự kiến bao lâu cho ca của mình, hãy hỏi bác sĩ trước khi tiêm. Đây là câu hỏi hợp lý và người thực hiện luôn trả lời được.

Vì sao cùng một mũi tiêm mà người tê lâu người tê nhanh hết

Có vài lý do rất cụ thể chứ không phải chuyện cơ địa mơ hồ.

Giải phẫu là yếu tố lớn nhất. Vị trí dây thần kinh trong xương hàm không giống nhau ở mọi người. Thuốc tiêm gần đúng vị trí thần kinh thì tê sâu và lâu; tiêm lệch một chút thì tê nông và mất tác dụng sớm hơn, thậm chí phải tiêm bổ sung.

Mức tưới máu vùng tiêm. Máu là thứ cuốn thuốc tê đi. Vùng có nhiều mạch máu, hoặc người có huyết áp cao và tuần hoàn mạnh, làm thuốc bị rửa trôi nhanh hơn.

Tình trạng viêm tại chỗ. Đây là điều nhiều người không biết: khi vùng răng đang viêm cấp, môi trường mô trở nên toan hơn, làm giảm khả năng thuốc tê thấm qua màng tế bào thần kinh. Vì vậy răng đang đau nhức viêm cấp thường khó tê hơn, cần liều cao hơn hoặc kỹ thuật tiêm khác. Điều này giải thích vì sao đi khám khi mới ê buốt nhẹ lại dễ chịu hơn nhiều so với chờ đến khi đau dữ dội.

Chuyển hoá cá nhân. Tốc độ gan chuyển hoá thuốc khác nhau giữa từng người, và người dùng một số loại thuốc dài ngày có thể chuyển hoá nhanh hoặc chậm hơn bình thường.

Cuối cùng là yếu tố tâm lý. Lo lắng làm tăng nhận cảm đau và làm người bệnh diễn giải cảm giác áp lực thành cảm giác đau, dẫn tới cảm nhận là thuốc không ăn dù thực tế đã tê.

Khám sàng lọc trước khi tiêm tê không phải thủ tục cho có

Trước mọi thủ thuật có gây tê, phòng khám kiểm tra huyết áp và các chỉ số sức khoẻ cơ bản. Việc này có ba lý do rất cụ thể.

Thứ nhất, thuốc co mạch trong dung dịch tê có ảnh hưởng lên tim mạch. Người huyết áp cao chưa kiểm soát, người có bệnh mạch vành hoặc rối loạn nhịp cần được cân nhắc loại thuốc và liều lượng khác. Đây không phải chống chỉ định tuyệt đối trong đa số trường hợp, nhưng là thông tin bác sĩ cần có trước khi tiêm chứ không phải sau.

Thứ hai, huyết áp cao làm tăng nguy cơ chảy máu trong và sau thủ thuật, đặc biệt với các ca nhổ răng và tiểu phẫu.

Thứ ba, chỉ số nền giúp phát hiện bất thường nếu có sự cố trong quá trình làm. Không có mốc so sánh thì rất khó biết một chỉ số bất thường là mới xuất hiện hay vốn đã như vậy.

Ngoài đo chỉ số, bạn cần khai báo trung thực ba nhóm thông tin: bệnh nội khoa đang có, thuốc đang dùng gồm cả thực phẩm chức năng, và tiền sử dị ứng thuốc. Trong nhóm thứ hai, các thuốc quan trọng nhất là thuốc chống đông máu, thuốc huyết áp, thuốc điều trị tiểu đường và thuốc chống loãng xương.

Một lưu ý về từ dị ứng: rất nhiều người kể rằng mình từng dị ứng thuốc tê, nhưng khi mô tả lại thì triệu chứng là hồi hộp, tim đập nhanh, run tay và toát mồ hôi. Đây thường là phản ứng với thuốc co mạch hoặc phản ứng do lo lắng, không phải dị ứng thật. Phân biệt được hai thứ này quan trọng, vì nếu ghi nhầm thành dị ứng thì mọi lần điều trị sau đều bị hạn chế lựa chọn không cần thiết. Hãy mô tả chính xác triệu chứng bạn từng gặp thay vì tự kết luận.

Nên và không nên làm gì trong lúc còn tê

Giai đoạn còn tê là lúc dễ tự gây tổn thương nhất mà không hề biết.

Việc	Nên hay không	Lý do
Ăn nhai bên tê	Không	Dễ cắn vào má, môi hoặc lưỡi mà không cảm thấy
Uống đồ nóng	Không	Không cảm nhận được nhiệt độ, dễ bỏng niêm mạc
Uống bằng ống hút	Hạn chế sau nhổ răng	Áp lực âm có thể làm bong cục máu đông trong ổ răng
Súc miệng mạnh	Không trong 24 giờ đầu	Làm trôi cục máu đông đang hình thành
Chườm lạnh ngoài má	Nên	Giảm sưng nề sau thủ thuật
Uống thuốc theo đơn	Nên, đúng giờ	Uống trước khi thuốc tê hết tác dụng để tránh cơn đau bùng lên

Với trẻ em, mục đầu tiên là quan trọng nhất và cần giám sát. Trẻ thấy môi tê lạ nên hay cắn hoặc mút vùng đó, và vết cắn ở môi khi đang tê có thể khá sâu mà trẻ không kêu đau cho tới khi hết thuốc. Sau khi nhổ răng hoặc trám cho trẻ, phụ huynh nên để mắt tới con trong vài giờ đầu và nhắc con không cắn môi. Ở phòng khám, với răng sữa lung lay có thể chỉ cần bôi tê với chi phí 50.000đ thay vì tiêm tê 100.000đ, và bôi tê thì không có giai đoạn tê môi kéo dài.

Một mẹo nhỏ có ích: uống liều thuốc giảm đau đầu tiên khi thuốc tê còn đang tác dụng, theo đúng chỉ định của bác sĩ. Đợi đến khi đau rồi mới uống thì phải chờ thêm thời gian thuốc hấp thu, và trong khoảng đó cơn đau đã lên đỉnh.

Khi nào cần gọi lại cho phòng khám

Có vài tình huống nên liên hệ thay vì tự chờ.

Tê kéo dài quá hai mươi bốn giờ. Sau mốc này thuốc tê đã chuyển hoá hết trong mọi trường hợp, nên cảm giác tê còn lại có nguyên nhân khác, thường là dây thần kinh bị chèn ép hoặc ảnh hưởng trong quá trình thủ thuật. Tình trạng này hay gặp nhất sau nhổ răng khôn hàm dưới nằm sát ống thần kinh, và phần lớn hồi phục dần nhưng cần được ghi nhận và theo dõi.

Đau tăng dần từ ngày thứ ba trở đi sau nhổ răng, thay vì giảm dần. Đây là diễn biến ngược với bình thường và có thể là dấu hiệu viêm ổ răng khô.

Sưng tăng nhanh kèm sốt, khó nuốt hoặc khó há miệng. Cần xử trí sớm.

Chảy máu không cầm sau khi đã cắn gạc theo hướng dẫn.

Cảm giác bất thường kiểu đau rát hoặc điện giật khi chạm nhẹ vào vùng môi hoặc lưỡi.

Một phần lo lắng sau thủ thuật đến từ việc không biết cái gì là bình thường. Hỏi kỹ trước khi ra về về mốc thời gian dự kiến hết tê, mức đau dự kiến và số điện thoại liên hệ khi cần là việc nên làm ở mọi ca. Tại phòng khám, điều dưỡng hướng dẫn chăm sóc sau thủ thuật và kiểm tra tình trạng trước khi bệnh nhân ra về.

Thuốc tê ở các thủ thuật khác nhau và chi phí liên quan

Mức tê cần thiết khác nhau tuỳ thủ thuật, và điều đó ảnh hưởng đến loại thuốc cùng kỹ thuật tiêm.

Với trám răng đơn giản ở hàm trên, một mũi tiêm ngấm tại chỗ thường đủ, thời gian tê ngắn. Trám Composite hoặc Fuji có giá 150.000đ, hàn cổ răng 200.000đ, hàn thẩm mỹ 500.000đ. Chi tiết tại trang trám răng.

Với điều trị tuỷ, mức tê cần sâu hơn và thời gian làm dài hơn nên có thể cần tiêm bổ sung giữa chừng. Chi phí điều trị tuỷ răng cửa người lớn 800.000đ, răng hàm nhỏ 1.000.000đ, răng hàm lớn 1.500.000đ, chi tiết tại trang điều trị tuỷ.

Với nhổ răng khôn và tiểu phẫu, gây tê vùng là kỹ thuật thường dùng, thời gian tê dài nhất trong các nhóm. Nhổ răng khôn hàm dưới mọc thẳng 1.500.000đ, lệch 90 độ 2.500.000đ, ngầm 3.500.000đ; hàm trên lần lượt 1.000.000đ, 2.000.000đ và 3.000.000đ.

Với cấy ghép Implant, ngoài gây tê còn có bước đánh giá sức khoẻ toàn thân kỹ hơn vì đây là phẫu thuật. Bảng giá đầy đủ tại trang bảng giá.

Nha khoa Hiếu Minh thăm khám và tư vấn miễn phí, địa chỉ Tầng 1-2, LK3-10, khu nhà ở thấp tầng TT1, Khu đô thị mới Kim Văn — Kim Lũ, phường Đại Kim, quận Hoàng Mai, Hà Nội, gần Định Công, Linh Đàm, Thanh Xuân và Hạ Đình. Hotline 0354 655 688, mở cửa 8:30 đến 19:30 thứ Hai đến thứ Bảy, chủ nhật 8:30 đến 18:00.