Bà bầu có nhổ răng khôn được không và nên xử lý thế nào cho an toàn

Câu trả lời ngắn và lý do đằng sau nó

Có thể nhổ, nhưng nguyên tắc chung là chỉ nhổ khi lợi ích của việc can thiệp lớn hơn rủi ro của việc trì hoãn. Với phần lớn thai phụ, răng khôn mọc lệch nhưng chưa gây nhiễm khuẩn cấp nên hoãn đến sau sinh.

Lý do không nằm ở việc thao tác nhổ răng gây hại trực tiếp cho thai. Nó nằm ở ba yếu tố đi kèm. Thứ nhất là thuốc: kháng sinh và thuốc giảm đau sau thủ thuật cần được chọn lọc kỹ, và danh sách thuốc an toàn cho thai phụ hẹp hơn nhiều so với người bình thường. Thứ hai là căng thẳng và tư thế: một ca nhổ răng khôn hàm dưới ngầm có thể kéo dài gần một giờ, nằm ngửa lâu ở ba tháng cuối gây chèn ép tĩnh mạch chủ dưới, khiến thai phụ chóng mặt và tụt huyết áp. Thứ ba là phim chụp: dù liều tia trong nha khoa rất thấp và có tấm chì che chắn, nguyên tắc vẫn là hạn chế tối đa mọi phơi nhiễm không cần thiết trong thai kỳ.

Đồng thời phải nói rõ mặt còn lại: để một ổ nhiễm khuẩn tiến triển trong miệng cũng không an toàn. Nhiễm khuẩn răng miệng nặng gây sốt, đau khiến ăn ngủ kém, và trong trường hợp lan rộng có thể ảnh hưởng đến sức khoẻ toàn thân của mẹ. Vì vậy câu trả lời không phải là tránh mọi can thiệp bằng mọi giá, mà là cân nhắc từng ca cụ thể.

Quyết định cuối cùng nên có sự phối hợp giữa bác sĩ răng hàm mặt và bác sĩ sản khoa đang theo dõi thai kỳ của bạn. Đây không phải thủ tục rườm rà; bác sĩ sản là người nắm rõ tình trạng thai, tiền sử sản khoa và các nguy cơ riêng của bạn.

Thời điểm nào trong thai kỳ là phù hợp nhất

Nếu buộc phải can thiệp, ba tháng giữa thai kỳ, khoảng tuần 14 đến tuần 27, là giai đoạn được ưu tiên.

Ba tháng đầu là giai đoạn hình thành các cơ quan của thai nhi, đây là thời điểm nhạy cảm nhất với thuốc và cũng là giai đoạn nguy cơ sảy thai tự nhiên cao nhất. Ngoài ra nhiều thai phụ trong giai đoạn này nghén nặng, buồn nôn khi có dụng cụ trong miệng, khiến thủ thuật rất khó thực hiện.

Ba tháng cuối có hai vấn đề. Tử cung lớn chèn ép tĩnh mạch chủ dưới khi nằm ngửa, gây tụt huyết áp tư thế với biểu hiện chóng mặt, vã mồ hôi, khó thở. Nếu buộc phải làm, thai phụ cần nằm nghiêng trái nhẹ và được nghỉ giữa chừng. Vấn đề thứ hai là ngồi ghế nha khoa lâu ở giai đoạn này rất mỏi, và tâm lý lo lắng gần ngày sinh cũng làm thủ thuật khó khăn hơn.

Ba tháng giữa là khoảng thời gian thai đã ổn định, nghén thường đã giảm, và bụng chưa quá lớn để cản trở tư thế. Đây là lý do các can thiệp nha khoa cần thiết trong thai kỳ thường được xếp vào giai đoạn này.

Giai đoạn	Mức phù hợp	Lý do
Ba tháng đầu	Chỉ khi cấp cứu	Giai đoạn hình thành cơ quan, nghén nặng
Ba tháng giữa	Ưu tiên nếu buộc phải làm	Thai ổn định, tư thế còn thoải mái
Ba tháng cuối	Hạn chế	Chèn ép tĩnh mạch khi nằm ngửa, mỏi mệt
Sau sinh	Tốt nhất cho ca không cấp thiết	Không còn ràng buộc về thuốc và tư thế

Một lưu ý cho giai đoạn sau sinh: nếu bạn đang cho con bú, vẫn có thể nhổ răng khôn, chỉ cần báo cho bác sĩ để chọn thuốc phù hợp. Thuốc tê tại chỗ dùng trong nha khoa qua sữa với lượng rất nhỏ và không phải lý do để ngừng cho bú.

Khi nào không thể chờ được nữa

Có những tình huống mà trì hoãn nguy hiểm hơn can thiệp. Bạn cần liên hệ phòng khám ngay nếu có các dấu hiệu sau.

Sưng lan ra ngoài mặt hoặc xuống vùng dưới hàm là dấu hiệu nhiễm khuẩn đã vượt khỏi phạm vi răng. Sưng vùng sàn miệng đặc biệt nguy hiểm vì có thể ảnh hưởng đến đường thở.

Sốt kèm đau răng, khó nuốt, hoặc không há được miệng bình thường đều là dấu hiệu nhiễm khuẩn lan rộng cần xử lý.

Đau dữ dội đến mức mất ngủ nhiều đêm và không ăn uống được cũng là chỉ định can thiệp, vì thiếu ngủ và thiếu dinh dưỡng kéo dài ảnh hưởng trực tiếp đến thai kỳ.

Viêm lợi trùm tái phát nhiều lần với mủ chảy ra quanh răng khôn cũng cần được xử lý. Trong nhiều ca như vậy, giải pháp trung gian là làm sạch tại chỗ và cắt lợi trùm với chi phí 500.000đ, một thủ thuật nhỏ hơn nhiều so với nhổ răng, đủ để kiểm soát viêm cho đến sau sinh.

Trước bất kỳ can thiệp nào, thai phụ đều được sàng lọc sức khoẻ kỹ hơn người bình thường: đo huyết áp, hỏi về tiểu đường thai kỳ, tiền sử dị ứng thuốc, các thuốc đang dùng theo chỉ định của bác sĩ sản, và tuần thai chính xác.

Thông tin bạn nên chủ động cung cấp ngay từ buổi khám đầu: tuần thai, tên và số điện thoại của bác sĩ sản đang theo dõi, tiền sử sảy thai hoặc sinh non nếu có, tình trạng tiểu đường thai kỳ hoặc tiền sản giật, và toàn bộ thuốc cùng thực phẩm bổ sung đang dùng. Đừng bỏ qua chi tiết nào vì nghĩ không liên quan đến răng.

Thuốc tê, thuốc giảm đau và phim chụp: những gì cần biết

Thuốc tê tại chỗ dùng trong nha khoa được xem là an toàn cho thai phụ khi dùng đúng liều lượng, và việc chịu đau trong lúc làm thủ thuật gây hại nhiều hơn là dùng tê. Điểm cần lưu ý là thành phần co mạch đi kèm thuốc tê, bác sĩ sẽ điều chỉnh loại và liều cho phù hợp. Hãy nói rõ bạn đang mang thai ngay từ đầu, đừng để đến lúc ngồi lên ghế mới nhắc.

Về thuốc sau thủ thuật, có những nhóm thuốc giảm đau và kháng sinh được coi là phù hợp hơn trong thai kỳ và những nhóm cần tránh. Đây là phần bác sĩ kê đơn dựa trên tuần thai và tình trạng cụ thể, không phải phần bạn nên tự quyết. Điều quan trọng là tuyệt đối không tự mua thuốc giảm đau hay kháng sinh khi đang mang thai; nhiều loại thuốc giảm đau bán không cần đơn lại nằm trong nhóm cần tránh ở một số giai đoạn của thai kỳ.

Về phim chụp, liều tia trong chụp phim răng rất thấp và vùng chiếu nằm xa tử cung, đồng thời thai phụ được che tấm chì bảo vệ vùng bụng và tuyến giáp. Dù vậy nguyên tắc vẫn là chỉ chụp khi thông tin từ phim thực sự thay đổi quyết định điều trị. Trong nhiều ca, bác sĩ có thể đánh giá và đưa ra hướng xử lý tạm mà không cần chụp.

Nếu bạn có phim chụp cũ trước khi mang thai, hãy mang theo. Một phim toàn cảnh chụp cách đây một hai năm vẫn cung cấp phần lớn thông tin về tư thế răng khôn và tương quan với ống thần kinh, đủ để bác sĩ lên kế hoạch sơ bộ.

Để tham khảo, chi phí nhổ răng khôn tại phòng khám phân theo hàm và tư thế mọc: hàm trên mọc thẳng 1.000.000đ, lệch 90 độ 2.000.000đ, ngầm 3.000.000đ; hàm dưới mọc thẳng 1.500.000đ, lệch 90 độ 2.500.000đ, ngầm 3.500.000đ. Xem thêm ở trang nhổ răng khôn và bảng giá.

Xử lý tạm và chăm sóc răng miệng trong lúc chờ

Nếu bác sĩ kết luận có thể hoãn, bạn cần một kế hoạch kiểm soát triệu chứng cho những tháng còn lại của thai kỳ.

Làm sạch vùng răng khôn là việc quan trọng nhất. Phần lớn cơn đau răng khôn ở thai phụ đến từ viêm lợi trùm, tức viêm vạt lợi phủ lên phần răng mới nhú, và nguyên nhân trực tiếp là mảng bám đọng dưới vạt lợi đó. Dùng bàn chải đầu nhỏ chải kỹ vùng trong cùng, kết hợp máy tăm nước với chi phí 1.200.000đ để làm sạch dưới vạt lợi, có hiệu quả rõ rệt trong việc giảm số đợt viêm.

Súc miệng bằng nước muối ấm loãng vài lần mỗi ngày giúp giảm sưng và làm dịu. Chườm lạnh bên ngoài má trong đợt sưng cấp. Ăn thức ăn mềm, nhai bên còn lại và tránh thức ăn dễ giắt như hạt nhỏ, thịt sợi.

Làm sạch chuyên nghiệp tại phòng khám vẫn thực hiện được trong thai kỳ và nên làm. Thai kỳ làm thay đổi nội tiết khiến lợi dễ viêm và chảy máu hơn bình thường, hiện tượng này gặp ở rất nhiều thai phụ. Giữ lợi khoẻ trong thai kỳ có ý nghĩa vượt ra ngoài chuyện răng miệng, vì viêm lợi nặng ở thai phụ đã được ghi nhận có liên quan đến một số kết cục thai kỳ bất lợi.

Một điều nên làm nhưng ít người làm: khám răng ngay khi có kế hoạch mang thai. Đây là thời điểm xử lý mọi vấn đề, kể cả nhổ răng khôn mọc lệch, mà không vướng bất kỳ ràng buộc nào về thuốc hay tư thế. Nếu bạn đang chuẩn bị mang thai và có răng khôn mọc lệch, hãy giải quyết trước.

Nha khoa Hiếu Minh ở Tầng 1-2, LK3-10, khu nhà ở thấp tầng TT1, Khu đô thị mới Kim Văn — Kim Lũ, phường Đại Kim, quận Hoàng Mai, Hà Nội, thuận tiện cho thai phụ ở Định Công, Linh Đàm, Thanh Xuân và Giáp Bát. Hotline 0354 655 688, thăm khám và tư vấn miễn phí. Giờ làm việc 8:30–19:30 từ Thứ 2 đến Thứ 7, Chủ nhật 8:30–18:00, nghỉ trưa 12:00–14:00. Các ca răng khôn phức tạp do Ths.Bs Đàm Trọng Hiếu, Giám đốc chuyên môn với gần 20 năm kinh nghiệm, trực tiếp thực hiện. Xem thêm đội ngũ bác sĩ hoặc liên hệ để đặt lịch.